Máy lạnh bị rò điện thường được phát hiện theo cách khó chịu nhất: chạm tay vào mặt dàn lạnh, vỏ dàn nóng hay ống đồng thì thấy giật hoặc tê tay. Cũng có nhà thấy cầu dao chống giật cứ nhảy mỗi lần bật máy. Bài này không hướng dẫn tự đo hay tự sửa. Bài tóm tắt:
- Việc làm ngay khi chạm máy thấy giật, tê tay.
- Những điều kiện mà sách hướng dẫn của Daikin và Samsung cảnh báo có thể dẫn đến điện giật.
- Nối đất và cầu dao chống dòng rò theo sách hãng.
- Khi nào phải gọi kỹ thuật và cần báo những gì.
Chuyện chọn aptomat, dây điện cho máy lạnh có ở bài máy lạnh có cần aptomat riêng không. Bài này tập trung vào triệu chứng giật, tê tay và việc cần làm khi đã gặp.
Chạm máy thấy giật hoặc tê tay: làm theo thứ tự này
Không chạm lại để thử. Cảm giác tê nhẹ cũng không phải lý do để dùng tiếp. Sách Daikin ghi khi có bất thường thì tắt hoạt động và ngắt aptomat, tiếp tục chạy máy trong điều kiện bất thường có thể dẫn đến điện giật hoặc hỏa hoạn.
- Tránh chạm vào máy, ống đồng và dây điện. Để trẻ nhỏ và vật nuôi ra khỏi khu vực dàn lạnh, dàn nóng.
- Tắt máy bằng remote. sách hướng dẫn Samsung AR10DYHZ ghi không tắt máy bằng cầu dao khi thiết bị đang hoạt động, vì tắt rồi bật lại bằng bộ ngắt điện có thể gây chập điện.
- Lau khô tay, đứng chỗ khô rồi ngắt aptomat của máy lạnh. Sách Samsung ghi không chạm vào cầu dao khi tay ướt. Nếu remote không tắt được máy thì ngắt aptomat luôn.
- Để aptomat ở vị trí tắt cho tới khi kỹ thuật kiểm tra xong. Không bật lại nhiều lần để thử.
- Gọi kỹ thuật và báo các thông tin ở phần cuối bài.
Nếu cùng lúc có mùi khét, khói, tiếng động bất thường hay dây nguồn nóng, thì đó là nhóm dấu hiệu mà sách hướng dẫn Daikin 3P658678-16W yêu cầu ngắt aptomat và gọi ngay cửa hàng dịch vụ.
Dấu hiệu nghi rò điện và mức độ cần xử lý
| Dấu hiệu anh/chị gặp | Việc nên làm | Căn cứ trong sách hãng |
|---|---|---|
| Chạm mặt dàn lạnh, vỏ dàn nóng hay ống đồng thấy giật, tê tay | Tắt bằng remote, ngắt aptomat bằng tay khô, gọi kỹ thuật | Daikin: khi có bất thường, tắt hoạt động và ngắt aptomat; không tự sửa |
| Cầu dao chống dòng rò, aptomat hoặc cầu chì của máy thường xuyên ngắt | Để ở vị trí tắt, gọi kỹ thuật, không bật lại nhiều lần | Daikin xếp vào nhóm phải ngắt aptomat và gọi ngay cửa hàng dịch vụ |
| Dây nguồn nóng bất thường hoặc bị hỏng | Ngắt aptomat, không dùng tiếp | Daikin: gọi ngay cửa hàng dịch vụ; Samsung: dây nguồn hỏng phải do nhà sản xuất, đại lý dịch vụ hoặc người có trình độ tương tự thay |
| Máy vừa bị nước tạt, ngập hoặc nước lọt vào trong | Ngắt nguồn, không bật thử, gọi kỹ thuật | Samsung: máy bị ngập nước hoặc có nước xâm nhập thì ngắt nguồn và liên hệ trung tâm dịch vụ |
| Có mùi khét, khói hoặc âm thanh lạ | Ngắt nguồn ngay, gọi kỹ thuật | Samsung: ngắt nguồn ngay lập tức và liên hệ trung tâm dịch vụ gần nhất |
Máy vừa trải qua ngập nước thì xem thêm bài máy lạnh sau ngập nước trước khi tính chuyện bật lại.
Những tình huống sách hãng ghi là có thể gây điện giật
Hai sách hướng dẫn không liệt kê «nguyên nhân rò điện» theo kiểu chẩn đoán. Chúng ghi những việc không được làm vì có thể dẫn đến điện giật. Đọc ngược lại, đây là những chỗ kỹ thuật thường hỏi khi anh/chị báo máy bị giật:
| Tình huống | Sách ghi gì | Nguồn |
|---|---|---|
| Đặt đồ chứa nước lên dàn nóng | Nước có thể thấm vào dàn nóng và giảm khả năng cách điện, dẫn đến điện giật | Daikin 3P658678-16W |
| Đặt lọ hoa, bình nước trên máy | Có thể dẫn đến nguy cơ điện giật hoặc hỏa hoạn | Daikin 3P658678-16W |
| Dùng nước rửa máy | Không dùng nước rửa máy điều hòa vì có thể dẫn đến điện giật hoặc hỏa hoạn; lau dàn lạnh chỉ bằng vải hơi ẩm | Daikin 3P658678-16W |
| Vật nuôi đi tiểu lên máy | Có thể dẫn đến điện giật hoặc hỏa hoạn | Daikin 3P658678-16W |
| Lá, rác dồn quanh dàn nóng | Lá là ổ cho động vật nhỏ chui vào dàn nóng; chúng có thể làm hỏng chức năng, bốc khói hoặc hỏa hoạn khi tiếp xúc bộ phận điện | Daikin 3P658678-16W |
| Dùng dây nối dài, máy biến áp | Nối dài dây nguồn có thể dẫn đến điện giật hoặc cháy; không dùng máy biến áp | Samsung AR10DYHZ |
| Bộ phận điện của dàn nóng lộ ra ngoài | Lắp dàn nóng chắc chắn sao cho bộ phận điện không lộ ra ngoài | Samsung AR10DYHZ |
| Tự lắp đặt, tự sửa | Lắp đặt không đúng có thể dẫn đến rò rỉ nước, điện giật; không tự sửa hoặc thay đổi máy | Daikin 3P658678-16W |
Sau khi máy vừa được vệ sinh mà có hiện tượng giật, nên báo lại đơn vị đã vệ sinh. Sách Daikin dặn trước khi vệ sinh phải dừng máy, tắt aptomat hoặc rút dây nguồn, nếu không có thể dẫn đến điện giật. Lịch vệ sinh mùa mưa có ở bài bảo dưỡng máy lạnh trước mùa mưa.
Nối đất và cầu dao chống dòng rò theo sách Daikin, Samsung
Hai thứ này là phần lắp đặt, người dùng không tự làm, nhưng nên biết để hỏi khi nhận máy hoặc khi kỹ thuật tới kiểm tra:
| Hạng mục | Daikin | Samsung |
|---|---|---|
| Nối đất | Phải nối đất cho máy; không nối đất vào đường ống có sẵn, dây chống sét hay dây nối đất của điện thoại (sách 3P658678-16W và sách lắp đặt RXS-K) | Phải nối đất đúng cách; không nối đất với ống dẫn khí, ống nước bằng nhựa hoặc đường dây điện thoại; dùng ổ cắm nối đất |
| Cầu dao chống dòng rò | Phải lắp cầu dao chống dòng rò; thiếu có thể dẫn đến điện giật hoặc hỏa hoạn | Sách không ghi riêng mục này; yêu cầu cầu dao cách ly cạnh máy và aptomat dành riêng cho điều hòa |
| Máy Inverter | Sách lắp đặt RXS-K ghi máy dùng Inverter nên thiết bị chống dòng rò phải là loại chịu được sóng hài, để chính thiết bị đó không tác động sai | — |
| Nguồn điện | Chỉ nối với nguồn điện theo đúng quy định | Dùng dây nguồn đúng thông số hoặc cao hơn, không dây nối dài; ví dụ trang Samsung AR10DYHZAWKNSV ghi điện nguồn 220V / 1 Pha |
Ghi chú: chi tiết chọn aptomat, cỡ dây và việc tách mạch với thiết bị khác có ở bài aptomat riêng cho máy lạnh và bài máy lạnh tủ lạnh chung điện.
Cầu dao chống giật nhảy khi bật máy lạnh
Sách Daikin ghi thiếu cầu dao chống dòng rò có thể dẫn đến điện giật, nên khi cầu dao này nhảy thì đừng tìm cách bỏ qua nó. Sách Daikin cũng xếp tình trạng aptomat, cầu chì hoặc cầu dao chống dòng rò thường xuyên ngắt điện vào nhóm phải ngắt aptomat và gọi ngay cửa hàng dịch vụ. Vì vậy:
- Không bật lại liên tục để thử xem máy có chạy không.
- Không thay bằng cầu dao lớn hơn hay bỏ cầu dao chống giật để máy «khỏi nhảy».
- Không dùng cầu chì khác loại: sách Samsung ghi không dùng cầu chì bằng đồng, dây thép hay loại nào khác ngoài cầu chì tiêu chuẩn.
Phân biệt với chuyện reset máy khi báo lỗi: bài reset máy lạnh khi lỗi chỉ áp dụng cho lỗi điều khiển, không áp dụng khi cầu dao chống giật đã nhảy hay khi chạm máy thấy giật.
Gọi kỹ thuật: thông tin nên báo khi máy lạnh bị giật
| Thông tin | Vì sao cần |
|---|---|
| Hãng, model dàn lạnh và dàn nóng (tem dán trên máy) | Để mang đúng tài liệu lắp đặt và linh kiện |
| Chỗ chạm thấy giật: mặt dàn lạnh, vỏ dàn nóng, ống đồng, ổ cắm hay công tắc | Để khoanh vùng: dàn lạnh, dàn nóng hay đường dây |
| Thời điểm: sau mưa lớn, sau khi vệ sinh, sau khi sửa điện trong nhà | Các sách hãng có cảnh báo riêng về nước và việc vệ sinh |
| Cầu dao nào nhảy: aptomat riêng của máy, cầu dao chống giật tổng hay cả nhà | Để biết cần kiểm tra mạch nào |
| Ảnh tủ điện, ảnh chỗ đấu dây ổ cắm (chụp từ xa, không mở nắp) | Để kỹ thuật chuẩn bị trước khi tới |
Danh sách việc kiểm tra cho các lỗi khác có ở bài checklist trước khi gọi thợ sửa máy lạnh. Các cảnh báo về gas và nguồn lửa có ở bài an toàn gas máy lạnh.
Thói quen dùng máy để giảm nguy cơ giật điện
- Không chạm hay bấm máy khi tay ướt: Daikin ghi không vận hành dàn lạnh khi tay ướt; Samsung ghi không vận hành thiết bị khi tay ướt.
- Không đặt chậu cây, bình nước, đồ phơi lên dàn nóng hay dàn lạnh.
- Dọn lá và rác quanh dàn nóng, xem bài vệ sinh dàn nóng máy lạnh.
- Khi có giông bão, sấm chớp: sách Samsung dặn ngắt điện ở cầu dao; sách Daikin dặn tắt máy và ngắt aptomat nếu sét đánh ở khu vực lân cận.
- Đi vắng dài ngày thì ngắt aptomat, xem bài máy lạnh khi đi xa.
Kiểm tra và vệ sinh định kỳ có ở bảo trì, vệ sinh, sửa máy lạnh tại nhà. Máy mới lắp mà có mùi lạ thì xem bài máy lạnh mới có mùi nhựa.
Máy lạnh chạm vào thấy giật hoặc cầu dao chống giật hay nhảy? Gọi 1800 1109 hoặc ghé showroom 456/72 Cao Thắng (ND), Phường Hòa Hưng.
Điện Máy Đông Sapa — 456/72 Cao Thắng (ND), Phường Hòa Hưng, TP.HCM
Dịch vụ kỹ thuật: 1800 1109 · Hotline bán hàng: 1800 0045 (miễn cước)
Câu hỏi thường gặp
Chạm vào dàn lạnh thấy tê tay có phải máy lạnh bị rò điện không?
Có thể, và nên xử lý như một dấu hiệu nguy hiểm cho tới khi kỹ thuật đo kiểm. Đừng chạm lại để thử. Tắt máy bằng remote, dùng tay khô ngắt aptomat của máy rồi gọi kỹ thuật. Sách Daikin 3P658678-16W ghi khi có bất thường thì tắt hoạt động, ngắt aptomat và không tự sửa máy.
Vì sao sách hãng dặn tắt máy bằng remote trước rồi mới ngắt cầu dao?
Sách Samsung AR10DYHZ ghi không tắt máy điều hòa bằng cầu dao khi thiết bị đang hoạt động, vì tắt rồi bật lại bằng bộ ngắt điện có thể gây chập điện. Cùng sách đó ghi không chạm vào cầu dao khi tay ướt. Vì vậy thứ tự là tắt bằng remote, lau khô tay, rồi mới ngắt cầu dao.
Máy lạnh có cần nối đất và cầu dao chống dòng rò không?
Sách Daikin 3P658678-16W yêu cầu nối đất và lắp cầu dao chống dòng rò, nếu không có thể dẫn đến điện giật hoặc hỏa hoạn. Sách Samsung AR10DYHZ yêu cầu nối đất đúng cách, dùng ổ cắm nối đất và aptomat dành riêng cho điều hòa. Sách lắp đặt Daikin dòng RXS-K còn ghi dòng máy này dùng Inverter nên thiết bị chống dòng rò phải là loại chịu được sóng hài.
Có được nối dây đất của máy lạnh vào ống nước hay cột chống sét không?
Không. Sách Daikin ghi không nối đất cho máy với đường ống có sẵn, dây dẫn chống sét hay dây nối đất của điện thoại. Sách Samsung ghi không nối đất với ống dẫn khí, ống nước bằng nhựa hoặc đường dây điện thoại. Nối đất không đúng có thể dẫn đến điện giật.
Cầu dao chống dòng rò của máy lạnh hay nhảy thì có nên bật lại nhiều lần không?
Không nên. Sách Daikin xếp tình trạng aptomat, cầu chì hoặc cầu dao chống dòng rò thường xuyên ngắt điện vào nhóm phải ngắt aptomat và gọi ngay cửa hàng dịch vụ. Hãy để cầu dao ở vị trí tắt và gọi kỹ thuật đo cách điện, kiểm tra dây đất.
Kết luận
Với máy lạnh bị rò điện, nhớ thứ tự sau:
- Không chạm lại để thử.
- Tắt bằng remote, lau khô tay rồi ngắt aptomat.
- Để aptomat ở vị trí tắt và gọi kỹ thuật.
- Hỏi lại việc nối đất và cầu dao chống dòng rò như sách hãng yêu cầu.
- Không bật lại khi cầu dao chống giật cứ nhảy.
Cần kỹ thuật kiểm tra, anh/chị gọi 1800 1109 hoặc ghé showroom 456/72 Cao Thắng (ND), Phường Hòa Hưng. Tư vấn mua máy và lắp đặt: 1800 0045.
